‘ Diep in m’n hart hield ik van schilderkunst ‘

Polleke Aankondiging, Collega's, Interview

Frank Demaegd werkte aanvankelijk als stedenbouwkundige, maar we kennen hem anno 2019 vooral als galerist. Zijn Zeno X Gallery herbergt al enkele decennia de fine fleur van de hedendaagse Belgische kunst. Van Raoul De Keyser, Luc Tuymans en Michaël Borremans tot Dirk Braeckman. Van die laatste opent op 18 september een nieuwe tentoonstelling in Borgerhout. Voldoende stof voor een wervelend gesprek met de sterke man achter dit succesverhaal.

>> Klik hier om het volledige artikel te lezen.

Pieter Brueghel de Oude

Polleke Aankondiging, Beschouwing, Expo, Over kunstenaars

De ster van Pieter Bruegel de Oude (ca. 1526/30-1569) schittert 450 jaar na zijn overlijden als nooit tevoren aan het firmament van de westerse kunstgeschiedenis. Het oeuvre van deze buitengewone en veelzijdige oude meester kon de voorbije decennia niet alleen in onze contreien op veel aandacht rekenen. Recent nog spaarde men in Wenen moeite noch middelen voor een ravissante retrospectieve. Viva Bruegel dus. Nu ook in Antwerpen, en de rest van Vlaanderen.

>> Klik hier om het volledige artikel te lezen.

Zwart

Polleke Column

De geur van zwart is me dierbaar. Ik koester hem in vele gedaanten. Het meest nog wanneer hij me onverhoeds tegemoetkomt, uit mijn eigenste verre of nog verdere verleden, als een dampende herinnering. Maar vaak is hij het ook die me staande en gaande houdt, kop na kop, zoals nu terwijl ik dit artikel schrijf. En soms, of eigenlijk altijd, maar dat weet hij verduiveld goed te verbergen, houdt hij me gaande door zich grijnzend voor me uit te strekken.

>> Klik hier om de volledige tekst te lezen (uit de reeks ‘Woord verklaard’)

‘Arthusiasm’ op het Nieuw Zuid

Polleke Aankondiging, Collega's, Interview

De Londense kunstgoeroe Charles Saatchi omschreef zichzelf ooit als een ‘artoholic’. De Antwerpse galeristen Sofie Van de Velde en Jason Poirier dit Caulier houden het liever bij een gezonde dosis ‘arthusiasm’. Al ruim twee jaar delen Gallery Sofie Van de Velde en PLUS-ONE Gallery één ruimte op het Nieuw Zuid. Met dat unieke concept geven ze mee vorm aan het nieuwe stukje ‘stad’ waar het enthousiasme voor de kunst leeft. Want recent streek ook de nieuwe galerie van Tim Van Laere hier neer. Kortom: het Nieuw Zuid wordt een verzamelplaats voor hedendaagse kunst.

>> Klik op de titel om door te gaan naar het artikel.

Kleur

Polleke Column

‘Wat denk je?’, vroeg het snapshot dat zij die ik liefste noem, me stuurde. Driekwart van het beeld werd gevuld met een grauwgrijze tegelvloer. Alleen in de hoek linksonder drongen twee onvoorwaardelijk lentewitte benen het kader binnen. Ik zou ze buiten beeld aan geen ander willen toeschrijven dan aan haar en haar bloesemblanke billen en verder nog haar bos en duin waarin ik wel eens mag wandelen, verdwalen en verdwijnen. Aan de voeten onder die benen vlamden, in close-up, twee hakjes. Ze likten aan haar enkels, verlangend naar wat zich nog niet laat aanschouwen, zoals de hemel in het oosten net voor de zon opgaat. Haar vraag behoefde geen antwoord, maar wat ik dacht, was openhartig oranjerood.

>> Klik hier voor de volledige tekst (uit de reeks ‘Woord verklaard’)

Legoblok

Polleke Column

In den beginne was er Duplo. Nog voor ik het woord in de mond kon nemen, lagen de logge legoblokken al uitgespreid over de roodbruine tegels van de linoleumkeukenvloer in het ouderlijke huis. Ze waren de bouwstenen van mijn vroegste herinneringen en alle andere verhalen die ik voorlopig kon verzinnen. Want nog voor de woorden even onvoorwaardelijk en weelderig bleken als de liefde van zij die me de taal leerde kennen, spraken de blokken boekdelen. Nog voor de woorden zich lieten optassen tot al dan niet fraai tegenspel aan vragen, verhitte verwachtingen en gespannen verlangens, vertelden de opeengestapelde stenen in verzadigde kleuren alles wat ik was en wilde worden. Herinneringen en droombeelden pasten netjes ineen; elk bouwwerk stond als een levensverhaal en was even waargebeurd als verzonne

>> Klik op de titel voor de volledige tekst (uit de reeks ‘Woord verklaard’, 1oo% EXPO)


Over de grenzen van architectuur, kunst en design heen

Polleke Aankondiging, Collega's, Interview

Veerle Wenes is de sterke dame achter Valerie Traan. Tot 24 maart 2o19 liep in deze Antwerpse galerie een tentoonstelling waarin drie beeldend kunstenaars (Annemie Augustijns, Sofie Van der Linden en Katleen Vinck) zich laten inspireren door het werk van de Belgische meubelmaker en architect Willy Van Der Meeren (1923-2oo2). Bouwkunst, de titel van de expo, verwijst naar Van Der Meerens hekel aan woorden als architectuur of design. Maar het is ook een knipoog naar de identiteit van deze wondere plek waar de grenzen tussen architectuur, design en kunst keer op keer worden afgetast.

>> Klik hier om door te gaan naar het artikel.


Breugeliaans

Polleke Column

De zon straalde schijnbaar nog onveranderlijker dan anders. Net als de laatste zomer was die van vijftien jaar geleden er een van overvloedig baden in licht, okselvijvers en de gloed van nieuwe, voelbaar verhitte herinneringen. Ik studeerde dat seizoen in Wenen, om een taal te leren waarin woorden, bijzinnen en koele zinnelijkheid zich laten opstapelen tot majestatische bouwwerken van storm, drang en lijdzame begeerte. Geen betere plek daarvoor, zo leek me, dan de hoofdstad van een voormalige dubbelmonarchie. Wenen, waarover Musil schreef dat de stad ‘schoon en oud, met haar architecturale praal, in de loop der tijden voortgekomen uit wisselende smaak, één groot getuigenis (is) van het vermogen lief te hebben en het onvermogen dat blijvend te doen’.

>> Klik hier om de volledige tekst te lezen (uit de reeks ‘Woord verklaard’, 1oo% EXPO)

Het museale parcours van Flor Bex

Polleke Beschouwing, Collega's, Interview

Flor Bex stond vanaf 1972 aan het hoofd van het Internationaal Cultureel Centrum en legde van 1987 tot 2002 mee de basis voor het huidige M HKA. ‘Ik ben bijzonder dankbaar dat ik in mijn carrier twee keer van een wit blad papier mocht beginnen’, benadrukt Bex. Op dat maagdelijk witte blad schreef hij meermaals een stukje kunstgeschiedenis. Uiteraard metJames Lee Byars, de kunstenaar waarover nu een grootse tentoonstelling loopt in het M HKA. Maar ook met Office Baroque, het gebouw aan de Ernest Van Dijckkaai dat Gordon Matta-Clark tot architecturale sculptuur omtoverde.

>> Klik hier voor het volledige interview

Flor Bex © Bob Van Mol

Beurs

Polleke Column

Het was zoals gewoonlijk dertig oktober. In het beursgebouw dat tegenwoordig Antwerp Expo heet – wat abusievelijk de indruk kan wekken dat er ook al eens Antwerpse kunst om de kunst wordt getoond – stegen de spanning en de temperatuur gestaag. En dan moest de exclusieve massa genodigden, die buiten al geruime tijd het gure jaargetijde trotseerde, de standen met werk van naaisters, hobbykoks en allerlei literatoren nog overspoelen – om er zich lustig te laven aan het opgestapelde lettergoed, de bodemloze glazen, de gebakken lucht.

>> Klik hier voor de volledige tekst (uit de reeks ‘Woord verklaard’, 1oo% EXPO)

Ronny Van de Velde, verkenner van avant-gardes

Polleke Aankondiging, Beschouwing, Collega's, Interview

De peetvader van de Belgische kunsthandel zit op zijn vijfenzestigste allesbehalve stil. Ronny Van de Velde laat dit najaar het ene tentoonstellingsproject op het andere volgen. Als kers op de taart staat een grootse tentoonstelling op het programma over de negentiende-eeuwse wortels van dada en avant-garde. Reden genoeg om kennis te maken met de Antwerpenaar die al decennia de vlag van de artistieke voorhoedes verdedigt en hoog houdt.

>> Klik voor het volledige interview

‘We zijn allemaal kinderen van de leegte’ (Axel Vervoordt)

Polleke Aankondiging, Beschouwing, Collega's, Interview

Axel Vervoordt heeft het als goeroe van de goede smaak tot in de huiskamers van de groten der aarden geschopt. Van Calvin Klein en Robert de Niro tot Kanye West en Kim Kardashian. Zijn interieurs zijn een gesamtkunstwerk waarin de grenzen van tijd en ruimte worden afgetast. Vervoordt timmert al decennia aan zijn weg, en is nog altijd bezeten door zijn vak. Tijd heeft de man ook op zijn zeventigste niet te veel. Te midden van de waan van zijn dag kon ik hem even spreken. Aanleiding is het onlangs verschenen boek Verhalen en reflecties. Daarin vertelt Vervoordt over sleutelmomenten uit zijn leven. En over de vriendschappen die hem mee hebben gevormd.

>> Klik hier voor het volledige interview

Endi Poskovic over Jac Boonen

Polleke Beschouwing, Modernisme, Over kunstenaars

Endi Poskovic, graficus en professor aan de University of Michigan, schreef een tekst over de rol die Jac Boonen inneemt in de grafische kunst tijdens het interbellum. ‘Jac Boonen may be one of the most radical voices of the interbellum era, an artistic paragon of Belgian and thus European printmaking.’ De tekst is een commentaar op de expo die liep in Walden van 19 april tot 12 mei en die ‘proposes to shift a perception and to contribute to an important new discourse on this unique figure in Belgian and European graphics of the interbellum era’.

 

Klik op de titel voor de tekst van Endi Poskovic (Engelse tekst).

Muze

Polleke Column

Ze kijkt met ingehouden adem. Alsof ze de tekening in de hal van het huis waarin we net zijn thuisgekomen voor de eerste keer ziet. De negen muzen staan er in hun naakte potloodlijnen nochtans al een kleine eeuwigheid elegant tegen de muur geleund. Alleszins van voor onze geschiedenis hier begon. Half verscholen achter elkaar slaan ze geanimeerd gade hoe onze levens ‘s morgens een eigen weg gaan. Om de verhalen en verlangens te verzamelen die we ‘s avonds als ons dagelijks brood zullen delen.

>> Klik op de titel voor de tekst (uit de reeks ‘Woord verklaard’, 1oo% EXPO)

Jacques (Jac) Boonen // brood & spelen

Polleke Bespreking, Modernisme, Over kunstenaars

‘Bij het gadeslaan van de krioelende menigte heeft mij steeds een ontzaglijke weemoed aangegrepen, en een gevoel van vervreemding.’ (Jac Boonen) Walden gaat op zoek 

naar een ruimer perspectief op de historische avant-garde. En naar een generatie grafici die het experiment met de moderne -ismen voortzette in een maatschappij onder hoogspanning. Jac Boonen is daar een bijzonder voorbeeld van. Aan hem werd de derde Walden-expo gewijd.

Klik op de titel voor de tekst over deze markante graficus.

Adriaan Raemdonck over vijftig jaar De Zwarte Panter

Polleke Aankondiging, Beschouwing, Collega's, Interview

Adriaan Raemdonck timmert weldra vijftig jaar aan zijn biotoop. Zijn aards paradijs in het hartje van Antwerpen. Gezeten tussen werken van Fred Bervoets, Hugo Claus, Jan Cox, Marcel Van Maele, Jan Vanriet en zovele anderen praten we drie uur lang over galerie De Zwarte Panter, over de oude en de alombekende in de Hoogstraat. Correctie: Adriaan praat, ik luister en schrap een voor een mijn vragen. Soms blaft een telefoon die ons terugbrengt naar de waan van alledag. Naar de beslommeringen waaruit een onvoorwaardelijke liefde blijkt voor de kunstenaars uit zijn stal.

>> Klik op de titel voor het volledige interview 

Napels

Polleke Column

Een onopvallend poortje in een onopvallend eeuwenoude gevel. Erachter een lange trap die leidt naar een ruime binnenplaats, overwelfd met de geur van citroenbomen rond Pasen. Een licht grijzende ober met strik glijdt van tafel naar tafel, tussen de vingers van beide handen een tros wijnglazen. Bij het begin van zijn ronde minstens twintig in totaal. Aan elke met zorg gedekte tafel laat hij er behendig en met zonnige zwier enkele vantussen glijden. Het zijn de opgeblonken kelken van zijn gastvrijheid, klankschalen van vertier, vergaarbakken van vibrerende herinneringen die een hele avond gevuld en geledigd en weer gevuld en ook weer geledigd zullen worden. Met argumenten, tegenargumenten en vast ook wel wat gefluisterde liefdesverklaringen. Om uiteindelijk uitgeput in de vergetele roes van de nacht over te lopen. Elke avond opnieuw, behalve maandag.

>> Klik op de titel voor deze tekst (uit de reeks ‘Woord verklaard’, 1oo% EXPO)

Een orgie van kleur // Herman Diels

Polleke Aankondiging, Beschouwing, Expo, Over kunstenaars

Kunstcriticus Marcel Duchateau omschreef de schilderkunst van Herman Diels ooit als een peinture pure. Volgens Duchateau werd in het oeuvre van deze Kempenzoon ‘de kloof overbrugd tussen figuratief en abstract, zonder de intensiteit van de “peinture pure” prijs te geven’. Kortom: Diels’ zuivere schilderkunst was bovenal een poging om het pionierswerk van de eerste generatie abstracten na de Eerste Wereldoorlog te verzoenen met een figuratieve traditie. Toch kreeg Diels nooit een volwaardige plaats in de artistieke canon. Onterecht. Zo blijkt uit een voortreffelijke tentoonstelling in het Art Center Hugo Voeten in het najaar van 2017. Naar aanleiding hiervan schreef Dennis een korte beschouwing over Diels voor 1oo% EXPO.

>> Klik op de titel voor het artikel

 

Kunst tegen het vergeten // The Art of War

Polleke Aankondiging, Expo, Longread, Maatschappelijk, Modernisme

November 1914. De 21-jarige Georg Ehrenfried Gross biedt zich als infanterist aan bij het Duitse leger. Hij is een uitgesproken tegenstander van de oorlog, maar hoopt door zich vrijwillig te melden, niet naar het front te moeten. Het loopt anders. Gross, die na een operatie al snel ongeschikt voor de dienst was verklaard, wordt in januari 1917 uit ziekteverlof teruggeroepen. Nauwelijks een dag later wordt hij wegens angstaanvallen en een zware depressie opgenomen in een hospitaal, vervolgens overgebracht naar een psychiatrische instelling. Dood en verderf zouden nooit meer wijken uit het werk van de kunstenaar die al in 1916 zijn naam had veranderd in het internationaler ogende George Grosz. Ook na de Grote Oorlog blijft hij in een niets ontziend realisme de wantoestanden hekelen die zowel een duurzame vrede als sociale gelijkheid in de weg staan.

>> Klik op de titel voor het volledige artikel